دوره و شماره: دوره 15، شماره 52، زمستان 1399 

تبیین عوامل موثر بر توسعه کارآفرینی گردشگری روستایی در ایران

صفحه 1-26

https://doi.org/10.22054/tms.2020.46417.2204

محمدجواد عباسی، ژیلا سجادی، علی عبدالهی، محمدتقی رضویان

چکیده تحقیق حاضر با هدف تبیین عوامل موثر در توسعة کارآفرینی گردشگری روستایی انجام شده است. پژوهش از نوع توصیفی- اکتشافی و ابزار اصلی گردآوری داده ها، پرسش نامه محقق ساخته می باشد. جامعه آماری 174 نفر ازکارآفرینان و صاحبان کسب و کار در حوزة کارآفرینی گردشگری روستایی کشور بوده که جهت تحلیل از نرم افزار spss و pls جهت مدل یابی معادلات ساختاری استفاده شده است. بر اساس نتایج تحلیل میزان تاثیر متغیرهای مستقل مکنون بر توسعه کارآفرینی گردشگری روستایی؛ از دید پاسخگویان، بعد بهبود و توجه به ویژگیهای خاص بستر محیطی و ویژگیهای نیروی انسانی روستایی در بین سه بعد کلان دارای بیشترین وزن با اهمیت با 40/0 است و بعد از آن، بعد کلان ساختار نهادی و قانونی مناسب کارآفرینی گردشگری روستایی با وزن با اهمیت 35/0 می باشد و نتایج حاصل از پژوهش، تبیین کنندگی، معناداری مدل مفهومی و روابط آن را نشان می دهد.

نوآوری پایدار در صنعت مهمان نوازی: بررسی نقش اشاعه نوآوری، فشارهای محیطی،بازاریابی سبز و تعهد منابع

صفحه 27-50

https://doi.org/10.22054/tms.2020.49649.2262

فاطمه یاوری گهر، خلیل حیاتی

چکیده ابزار مهم برای تغییر جهان و حرکت به سمت آینده‌ای پایدار، نوآوری است، جهان و جامعه جهانی ما نیاز به تغییر در جهت مسئولیت پذیری بیشتر نسبت به سرمایه زیست محیطی، اجتماعی و اقتصادی دارند. در این مطالعه تاثیرگذاری اشاعه نوآوری و فشارهای محیطی بر بازاریابی سبز و نوآوری پایدار در صنعت رستوران‌داری تهران از دیدگاه خبرگان و افراد صاحب نظر در زمینه گردشگری پایدار و بازاریابی سبز مد نظر قرار گرفته شده است. برای دستیابی به اهداف و پاسخ به سوالات پژوهش، داده‌های جمع‌آوری شده از خبرگان توسط پرسش‌نامه با روش آماری مدلسازی ساختاری معادلات (SEM) تجزیه و تحلیل شده‌اند. در نهایت از میان این متغیرها، ارتباط متغیر فشار محیطی با استراتژی بازاریابی سبز حذف و ارتباط سایر متغیرها با نوآوری پایدار مورد تایید قرار گرفت. به استناد این یافته‌ها، چند پیشنهاد عملیاتی برای بنگاه‌های درگیر ارائه خدمت به گردشگران ارائه شده است.

تحلیلی بر تصویر و رفتار سازگار با محیط‌زیست در مقاصد طبیعت‌-پایه (مطالعه‌ی موردی: شهرستان ماسال)

صفحه 51-79

https://doi.org/10.22054/tms.2020.48882.2245

صادق صالحی، سلمان فیضی زنگیر، یاسر قلی پور

چکیده افزایش رفتارهای مخرب محیط‌زیستی و در پیش‌گرفتن رویکردهای ناسازگار با محیط‌زیست در توسعه‌ی صنعت گردشگری موجب شده است تا مقاصد گردشگری با مشکلات زیست‌محیطی خاصی روبرو شوند. در این تحقیق تأثیر ارتباط با طبیعت و کیفیت محیطی بر تصویر مقصد سازگار با محیط‌زیست و رفتار سازگارگردشگران در شهر ماسال ، بررسی شد. مطالعه‌ی حاضر کاربردی ، توصیفی- تحلیلی است و جامعه‌ی آماری این پژوهش، شامل گردشگران ورودی به شهر ماسال در تابستان 1398 است. حجم نمونه با فرمول کوکران 384 بوده که بر اساس نمونه گیری هدفمند، پرسشنامه ی تحقیق بین نمونه ها توزیع شد. روایی ابزار تحقیق با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی و پایایی آن با آلفای کرونباخ (831/0) محاسبه شد.تجزیه‌وتحلیل داده‌ها با نرم‌افزارهای SPSSو Lisrel انجام شد. یافته‌های تحقیق نشان داد ارتباط با طبیعت و کیفیت محیطی تأثیر معنی‌داری بر تصویر و رفتارسازگار با محیط‌زیست داردوتصویر مقصد سازگار با محیط‌زیست تأثیر معنی‌داری بر رفتار سازگار گردشگران دارد.

مسافرت گردشگران به کردستان: بازتولید کلیشه های قدیم یا برساخت ایماژهای جدید؟

صفحه 81-110

https://doi.org/10.22054/tms.2021.45999.2196

جمال محمدی، فردین محمدی

چکیده تحقیق حاضر سعی دارد در چارچوب پارادایم برساخت‌گرا- تفسیری به این پرسش پاسخ دهد که گردشگری به کردستان چگونه به بازتولید کلیشه‌های قدیمِ راجع به کُردها یا به برساخت ایماژهای جدید دربارۀ آن‌ها کمک می‌کند؟ برای ورود به میدان مطالعه، از رویکرد نظریۀ زمینه‌ای و برای گردآوری داده‌ها از تکنیک مصاحبه عمیق استفاده گردید. نتایج پژوهش بیانگر آن است که گردشگران به‌واسطۀ تصاویر/ ایماژهای کردستان در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی و نیز بر مبنای نوعی هبیتاس گردشگرانه اقدام به سفر و گردش به این منطقه نموده‌اند. در این میان جاذبه‌های طبیعی، نمودگارهای فرهنگی، و بازارچه-های مرزی نقش زمینه‌های تسهیل‏گر، و دانش و شناختِ پیشنی گردشگران درباره مناطق کردنشین نقش شرایط مداخله‏گر را ایفا نموده‏اند. گردشگرانِ موردمصاحبه در انتخاب کردستان به‌عنوان مقصد گردشگری عمدتاً بر اساس سه استراتژی «آشنایی با فرهنگی متمایز و نامتعارف»، «دسترسی به کالاهای ارزان و خارجی» و «دیدار از جاذبه‌های طبیعی» عمل کرده‌اند.

بررسی و تحلیل موانع توسعه گردشگری آبی در استان خوزستان

صفحه 111-140

https://doi.org/10.22054/tms.2020.49911.2266

مجید گودرزی، محمد علی فیروزی، سعید ملکی، کریمه کعب عمیر

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی موانع توسعه گردشگری آبی در استان خوزستان تدوین شده است. این پژوهش به لحاظ هدف، کاربردی- نظری و به لحاظ روش، توصیفی- تحلیلی است. بر اساس تحلیل پیرسون بین متغیرهای مستقل پژوهش و متغیر وابسته (توسعه‌نیافتگی گردشگری آبی) رابطه مستقیم و در حد متوسط به بالا وجود دارد. نتایج آزمون فریدمن حاکی از این است که متغیر «تمایل ضعیف و مشارکت کمرنگ بخش خصوصی برای سرمایه‌گذاری» با میانگین رتبه‌ای 55/4، بالاترین امتیاز و متغیر «برنامه‌ریزی و مدیریت ضعیف» با میانگین رتبه 18/3، پایین‌ترین امتیاز را دارا می‌باشد. همچنین بر اساس نتایج مدل معادلات ساختاری PLS، با توجه به مثبت بودن شاخص اشتراک و شاخص افزونگی و سه مقدار 01/0، 25/0، 36/0 که به‌عنوان مقادیر ضعیف، متوسط و قوی برای GOF معرفی‌شده است و حصول مقدار 50/0 برای GOF، برازش مناسب مدل تأیید و نشان‌دهنده اثرگذاری متغیرهای مستقل بر متغیر وابسته پژوهش می‌باشد.

طراحی مدل فرآیندی کارآفرینی در حوزه گردشگری ساحلی استان بوشهر با استفاده از رویکرد تئوری بنیانی

صفحه 141-176

https://doi.org/10.22054/tms.2020.12166

زینب بحرینی، نادر نادری

چکیده این پژوهش از نظر هدف از نوع تحقیقات نظری و کاربردی است. روش تحقیق برحسب گردآوری اطلاعات توصیفی و از جمله پژوهش‌های کیفی است که راهبرد آن مبتنی بر نظریه بنیانی است و با مدنظر قراردادن افراد مطلع در حوزه گردشگری ساحلی به عنوان جامعة آماری، با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند، 9نفر را به عنوان خبرگان تحقیق انتخاب کرده است. سپس با استفاده از مصاحبة نیمه ساختاریافته داده‌ها گردآوری و در سه مرحلة کدگذاری باز، محوری و انتخابی داده‌ها تحلیل شده‌اند. در مدل فرایندی تجویزی این پژوهش، پدیدة اصلی تشخیص فرصت مناسب و بهره برداری از آن است که ناشی از ویژگی‌ها و پیشینه کارآفرین است. اگر کارآفرین در شرایط زمینه ای و محیطی مناسب قرار گیرد، می‌تواند راهبردها یا گام‌های ویژه و متنوعی را به منظور شناسایی و بهره برداری از فرصت در پیش گیرد که موجب پیامدهای متنوعی در دو سطح خرد و کلان می‌شود.

ارائه الگوی بازاریابی محتوا مبتنی بر الگوریتم ژنتیک در صنعت گردشگری استان فارس

صفحه 175-208

https://doi.org/10.22054/tms.2020.44116.2171

محمود معارفی، هوشنگ اسدالله، اسماعیل حسن پور قروقچی

چکیده فضای دیجیتال به شکل فزاینده‌ای با صنعت گردشگری در ارتباط است و تولید محتوا به‌عنوان بخشی مهم از این فضا، به دنبال جلب‌توجه مشتریان است. در قلب بازاریابی دیجیتال، محتوا خانه دارد و بار بخش آموزش، بالا بردن آگاهی، اطلاع‌رسانی و ایجاد ارزش‌های افزوده برای مشتریان را به دوش می‌کشد. هدف پژوهش حاضر ارائه الگوی بازاریابی محتوا مبتنی بر هوش مصنوعی در صنعت گردشگری استان فارس است .در این پژوهش با استفاده از تئوری داده بنیاد اقدام به طراحی یک الگو برای بازاریابی محتوا شده است . الگوریتم ژنتیک به عنوان یکی از الگوریتم‌های هوش مصنوعی ،جهت انتخاب محتوا ،فرمت محتوا و کانال انتشار محتوا، به‌کار گرفته شده است . نتایج نشان می‌دهد هوش مصنوعی توانایی انتخاب محتوای کاربردی‌تر و مناسب‌تری را نسبت به کارشناسان و نیروی انسانی داراست.در نهایت این الگو، در صنعت گردشگری استان فارس نیز توانسته است جهت انتشار محتوا، کارآمد و موثر باشد.

شناسایی الگوهای ذهنی هم آفرینی صنعت گردشگری: کاربرد روش‌شناسی کیو

صفحه 209-234

https://doi.org/10.22054/tms.2021.47996.2236

مریم رحمتی، رضا رادفر

چکیده هدف پژوهش حاضر، شناسایی الگوهای ذهنی هم آفرینی صنعت گردشگری است. پژوهش حاضر از نوع آمیخته ـ اکتشافی است که با استفاده از روش‌شناسی کیو انجام شده است. این پژوهش با مشارکت ده تن از استادان آشنا به موضوع تحقیق و همچنین متخصصان گردشگری انجام گرفته است. فضای گفتمان پژوهش حاضر از منابع گوناگونی جمع‌آوری شد و پس از ارزیابی و جمع-بندی فضای گفتمان، 39عبارت برای نمونه انتخاب شد. در ادامه، پس از جمع‌آوری اطلاعات حاصل از مرتب‌سازی کیو، این اطلاعات با روش تحلیل عاملی کیو تحلیل شدند. تحلیل توزیع نشان داد که می‌توان سه الگوی ذهنی متمایز را میان مشارکت‌کنندگان تحقیق دربارة الگوهای ذهنی هم آفرینی صنعت گردشگری شناسایی کرد که در مجموع حدود 903/76 درصد از واریانس کل را تبیین کردند. این سه الگوی ذهنی به‌ترتیب توسعه خدمات، ارزش مشتری و سازماندهی نام گذاری شدند.

ارزش‌های توریسم آموزش حلقه میانجی ارتباط فناوری اطلاعات بر جذب دانشجویان بین‌المللی در آموزش عالی

صفحه 235-262

https://doi.org/10.22054/tms.2020.48152.2229

طیبه براهویی، روح اله باقری مجد

چکیده هدف پژوهش حاضر بررسی نقش فناوری اطلاعات بر جذب دانشجویان بین‌المللی با میانجی‌گری ارزش‌های توریسم آموزش در آموزش عالی بوده است. روش پژوهش همبستگی بود که در جامعه تحقیق اعضا هیات علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان با نمونه 171 نفری براساس تصادفی طبقه‌ای اجرا شده است. ابزار پژوهش سه پرسشنامه ارزش توریسم آموزش، فناوری اطلاعات و جذب دانشجویان بین‌المللی بوده است. روایی تأییدی و پایایی ترکیبی و کرانباخ هر سه ابزار مناسب گزارش شد. روش تجزیه و تحلیل با استفاده از نرم‌افزار PLS2، مدل معادلات ساختاری بوده است. نتایج نشان داد، نفوذ فناوری اطلاعات بر ارزش‌های توریسم آموزش و جذب دانشجویان بین‌المللی به‌صورت مستقیم و غیرمستقیم تاثیر دارد. همچنین ارزش توریسم آموزش اثر مستقیم بر جذب دانشجویان بین‌المللی داشته است. دانشگاه‌ها می‌توانند با کاربست درست برنامه‌ریزی، پیاده سازی و نفوذ فناوری اطلاعات و توجه به اصول ارزشی توریسم آموزش، نقش سازنده‌ای در جذب دانشجویان بین‌المللی داشته باشند.

شناسایی اثرات منفی فرهنگی گردشگری بر جامعه میزبان (مورد مطالعه:روستای ده چشمه)

صفحه 263-308

https://doi.org/10.22054/tms.2021.50908.2291

مهرداد صادقی ده چشمه، عباس قائدامینی هارونی

چکیده پژوهش حاضر با هدف شناسایی اثرات منفی گردشگران بر فرهنگ جامعه میزبان بوده است. پژوهش حاضر ار نظر هدف کاربردی و از نظر نحوه گردآوری اطلاعات کیفی با استفاده از روش پدیدار شناسی بوده است. جامعه آماری پژوهش افراد بومی روستای ده چشمه بود و داده های مورد نیاز از طریق مصاحبه عمیق با 20 نفر از شهروندان که با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شده بودند گردآوری شد.به منظور بررسی پایایی نتایج از رویکرد سه گانه رائو و پری(2003) استفاده شد که نتایج نشان دهنده ثبات مقوله های استخراج شده بود. به منظور روایی تحقیق از رویکردهای روایی سازه لینکلن و گوبا (2007) روایی بیرونی، روایی توصیفی، روایی تفسیری استفاده گردید .نتایج بدست آمده نشان داد پیامدها در چهار گروه وندالیسم فرهنگی، تهاجم فرهنگی از بیرون ، استحاله فرهنگی از درون ، شکل گیری نگرش فرهنگی نا مطلوب به پدیده گردشگری طبقه بندی و دسته بندی شدند.

سیستم‌ توصیه‏ گر گردشگری مبتنی بر اعتماد با استفاده از خوشه بندی زمینه-آگاه

صفحه 309-344

https://doi.org/10.22054/tms.2020.41870.2137

علی اکبر نوریان اول، رضا روانمهر، علی هارون آبادی، فاطمه نوری

چکیده امروزه در عصر ارتباطات تولید و انتقال اطلاعات با سرعتی روزافزون صورت می‏گیرد. در حوزه‏ی گردشگری نیز مقاصد زیادی وجود دارند که ارزش سفر کردن را دارند، اما افزایش تعداد مکانهای مناسب گردشگری از میان حجم بالای انتخابها، انتخاب گزینه مطلوب را سخت میسازد. بنابراین الویت‏بندی و شخصی‏سازی اطلاعات برای ارایه توصیه‌ مناسب و موثر به صورت یک نیاز درآمده است. در این مقاله با در نظر گفتن موقعیت مکانی کاربرِ هدف، یک سیستم توصیه‏گر گردشگری جهت پیشنهاد مکان مناسب برای اقامت گردشگر ارائه میگردد که از ترکیب اطلاعات زمینه، معیار اعتماد و خوشه بندی گراف، در جهت افزایش دقت پیشنهادها به کاربران استفاده می‏کند. ارزیابی روش پیشنهادی و مقایسه عملکرد آن با سایر روش‌های مورد آزمایش بر روی مجموعه داده TripAdvisor بیانگر آن است که این روش نتایج بهتری نسبت به سایر روش‌های مورد مقایسه نشان میدهد.

ارزیابی ریسکهای زیست محیطی فعالیتهای گردشگری به روش تجزیه و تحلیل حالات شکست زیست محیطی و اثرات آن(EFMEA) در راستای مدیریت پایدار گردشگری (مورد مطالعه: جزیره هرمز)

صفحه 345-372

https://doi.org/10.22054/tms.2020.39182.2078

الهه ناصر نصیر، حسین پرورش

چکیده در این تحقیق به بررسی ریسکها و پیامدهای زیست محیطی ناشی از فعالیتهای گردشگری در جزیره هرمز پرداخته شده است. جهت انجام تحقیق با استفاده از روش تجزیه و تحلیل حالات شکست زیست محیطی، ریسکها بر اساس مشاهدات میدانی و نظرات متخصصان محیط زیست و گردشگری مورد شناسایی قرار گرفته و بر اساس گستره آلودگی، احتمال وقوع و شدت ریسک، ، عدد اولویت ریسک محاسبه شد، جهت امتیاز دهی عدد اولویت ریسکها از جداول مربوطه و نظرات 15 نفر از متخصصان استفاده شد. نهایتا 18 ریسک زیست محیطی مورد شناسایی قرار گرفت که از این بین، 14 ریسک درمحدوده ریسک متوسط، 2 ریسک در محدوده ریسک پایین و 2 ریسک در محدوده ریسک بالا قرار گرفتند که ریسکهای بالا شامل ریسک ناشی از ریختن زباله توسط گردشگران با پیامد آلودگی آب و خاک و محل دپو زباله های جمع آوری شده با پیامد آلودگی آب، خاک و هوا می باشند.