شناسه نشریه، سال شانزدهم ـ شماره 55 – پاییز 1400
چکیده
دستورگذاری مسائل گردشگری در فرایند خطمشیگذاری عمومی ایران
صفحه 11-40
https://doi.org/10.22054/tms.2021.59392.2513
فرانک رنجبر متعلق، رضا واعظی، محمود ضیائی، داود حسین پور
چکیده دستورگذاری مسائل گردشگری در فرایند خطمشی عمومی، جزء لازم در تدوین خطمشیهای گردشگری و به تبع آن توسعهی این حوزه در کشور است. مقالهی حاضر با تأکید بر شکاف پژوهشی موجود در مطالعهی این مرحله، بررسی دستورگذاری انواع مختلف مسائل گردشگری را برای بازهی 1392 – 1398 هدف قرار داده است. دراین مطالعهی کیفی، کلیهی اسناد نمایشگر دستورکارخطمشی در گروههای قانونگذاری، قوهی مجریه و بودجه برای بازه فوق به عنوان جامعه هدف تعریف و با کمک مطالعهی آرشیوی کلیهی اسناد مرتبط با گردشگری احصاء شدهاند. نتیجهی تحلیل محتوای کیفی اسناد به عنوان روش اصلی تحلیل، از ضعف در دستورگذاری متوازن مسائل گردشگری حکایت دارد. دراینمیان، مسائل مرتبط با مدیریت و سازماندهی، توسعهی محصول و قوانین و مقررات گردشگری بیشترین مسائل انتقالی از حوزهی گردشگری به دستورکار خطمشی هستند. در حالیکه مسائل مرتبط با بازاریابی و مدیریت اطلاعرسانی گردشگری با کمترین سهم از مسائل انتقالی، به عنوان اولویتهای دستورگذاری شناسایی شدند.
واکاوی عوامل موثر در برندسازی داخلی هتل های منتخب شهر یزد با رویکرد کیفی
صفحه 41-77
https://doi.org/10.22054/tms.2021.58241.2476
فاطمه بقایی نیا، محمد شاکر اردکانی، ناهید امراللهی بیوکی، علی بهجتی اردکانی
چکیده از آنجا که نیروی انسانی تأثیر بسزایی در شکلگیری تصویر مثبت از سازمان در ذهن مشتریان دارد، لذا امروزه در فرآیند برندسازی داخلی پرسنل نقش با اهمیتی در انتقال وعده های برند به مشتریان دارند. از این رو هدف پژوهش حاضر واکاوی و شناسایی عوامل موثر در برندسازی داخلی از دیدگاه دستاندرکاران اجرایی میباشد. روش پژوهش حاضر کیفی و دادهای حاصل از مصاحبه با 19 نفر از دستاندرکاران اجرایی هتل های شهر یزد که به روش نمونه گیری گلوله برفی انتخاب شده اند با استفاده از روش تحلیل مضمون و نرم افزار Nvivo تحلیل شده اند. مجموعه دادهها پس از کدگذاری شامل 364 مضمون پایه، 32 مضمون سازمان دهنده و 9 مضمون فراگیر است. نتایج پژوهش نشان داد مجموعه عوامل موثر در برندسازی داخلی از دیدگاه دستاندرکاران اجرایی هتل ها شامل آموزش، پایش، ارتباطات موثر، جلسات موثر، مشتری مداری، رهبری، گزینش و استخدام، جبران خدمات و کیفیت زندگی کاری است.
شبکه مضامینِ تجربه میهمانان هتل با استفاده از تکنیک متن کاوی (مورد مطالعه: هتلهای چهار ستاره شهر تهران)
صفحه 79-104
https://doi.org/10.22054/tms.2021.56434.2424
کبری بخشی زاده برج، امید سلیمان زاده، محسن فکور یوسفآباد
چکیده این پژوهش با هدف ترسیم شبکه مضامینِ تجربه میهمانان هتل با استفاده از تکنیک متن کاوی در هتلهای چهار ستاره شهر تهران صورت گرفته است. این پژوهش دارای رویکردی کیفی، از نظر هدف کاربردی و از نظر روش جمعآوری دادهها، توصیفی- تحلیلی است. دادههای پژوهش با استفاده از یک خزشگر از سایت تریپ ادوایزر جمعآوری شده است. جامعه آماری این پژوهش تمامی هتلهای چهار ستاره در شهر تهران است. روش نمونهگیری در این پژوهش تصادفی است. جهت تحلیل دادههای پژوهش نخست از تکنیک متن کاوی با استفاده از نرمافزار RapidMiner بهره گرفته شده است. شبکه مضامین این پژوهش شامل شش مضمون به شرح ذیل است: تجربه محیط فیزیکی در هتل، تجربه مرتبط با کارکنان در هتل، تجربه ارتباطات اجتماعی در هتل، تجربه غذایی در هتل، تجربه موقعیت مکانی هتل و تجربه احساسی در هتل. در نهایت، نتیجهگیری و پیشنهادهای مربوط به هر یک از این مضامین ارائه شده است.
تحلیل کتابسنجی و مصورسازی پژوهشهای منتشر شده در زمینه رسانههای اجتماعی و گردشگری
صفحه 105-138
https://doi.org/10.22054/tms.2021.53998.2390
سارا ایلچی، امیرسالار ونکی، مصباح سیوندیان
چکیده رسانههای اجتماعی در بسیاری از جنبههای گردشگری خصوصا در جستجوی اطلاعات، تصمیمگیری، ارتقاء گردشگری و تعامل با مشتریان نقش مهمی ایفا میکنند. با توجه به رشد روزافزون پژوهشهای منتشرشده در این زمینه، هدف این پژوهش تحلیل روند انتشارات و تحلیل علمسنجی پژوهشهایی است که در زمینه رسانههای اجتماعی و گردشگری منشر شده اند. بدین منظور اطلاعات 1054 مقاله که در بازه 2009 تا 2020 منتشر شدهاند، از پایگاه دادهای وب آو ساینس استخراج شده و مورد تحلیل قرار میگیرند. در این تحقیق به دو سطح تحلیل پرداخته میشود. در سطح اول روند تحقیقات و تاثیر مقالات، نویسندگان و مجلات با استفاده از تحلیل استنادی مورد بررسی قرار میگیرد. در سطح دوم ساختار شبکه همرخدادی کلمات و شبکه همتالیفی نویسندگان، موسسات و کشورها تحلیل میشود. نتایج این پژوهش نشان میدهند که استفاده از رسانههای اجتماعی در بخشهای مختلف گردشگری در سالهای اخیر رشدی فزاینده داشته است
شناسایی و اولویتبندی عوامل ریسک و تدوین استراتژی مدیریت آن در گردشگری ایران با استفاده از تکنیک نگاشت شناختی فازی
صفحه 139-163
https://doi.org/10.22054/tms.2021.52911.2333
حامد فلاح تفتی، میرمحمد اسعدی، جمیله قاسملوی سلطان آباد
چکیده شناسایی عوامل بحرانزا در صنعت گردشگری بهدلایل حوادث طبیعی- زیستمحیطی و سیاسی در بسیاری از مقاصد گردشگری ضرورتی اساسی است و قرار گرفتن کشور ایران در منطقهی خاورمیانه با احتمال زیاد وجود بحران در منطقه، تدوین یک استراتژی ریسک یکپارچه را در گردشگری اجتنابناپذیر کرده است. پژوهش حاضر، پژوهشی توسعهای- کاربردی است که با در نظر گرفتن ماهیت خدماتی صنعت گردشگری، اقدام به تدوین راهبردی یکپارچه در برابر بحران نموده است. جامعهی آماری پژوهش را خبرگانی از صنعت گردشگری و دانشگاه تشکیل میدهند و روش تحلیل دادهها، تکنیک نگاشت شناختی فازی است. براساس مدل نهایی، موثرترین عوامل بحرانزا در صنعت گردشگری ایران به ترتیب: بیثباتی سیاسی در منطقه، کاستی در زیرساختها،آلودگیهای زیستمحیطی، نوسانات ارزی، شیوع امراض و بیماریهای واگیردار، بلایای طبیعی شناسایی شده و استفاده از یک استراتژی یکپارچه مدیریت ریسک در صنعت گردشگری را پیشنهاد میدهد.
ارائه چارچوبی برای تبیین پیشایندهای ورود موفق کارآفرینان به حوزه بومگردی
صفحه 165-200
https://doi.org/10.22054/tms.2021.57085.2443
محمدرضا فلاح، ابوالفضل حاتمی ورزنه، طاهره رضایی
چکیده امروزه بومگردی بهعنوان زیرمجموعه گردشگری، علاوه بر کمک به توسعه پایدار، مزیتهایی همچون انتقال و آشنایی با آدابورسوم بومی و منطقهای نیز به دنبال دارد. ازاینرو، هدف پژوهش حاضر ارائه چارچوبی برای تبیین پیشایندهای ورود موفق کارآفرینان به حوزه بومگردی است. رویکرد این تحقیق کیفی، ازلحاظ هدف کاربردی و ازنظر ماهیت و روش توصیفی- تحلیلی است. جامعه آماری تحقیق را خبرگان و فعالان حوزههای مرتبط با بومگردی با حداقل 2 سال سابقه تشکیل میدهد که با استفاده از روش نمونهگیری نظری و با مصاحبه اکتشافی با 14 نفر اشباع حاصلشده است. در این مطالعه از نظریه زمینهای گلیزری برای تجزیهوتحلیل دادهها استفادهشده که درنتیجه آن 30 واقعه در 4 مفهوم و 2 مقوله اصلی برچسبگذاری شده است. یافتهها نشان میدهد برای ورود موفق کارآفرینان به حوزه کارآفرینی باید بین عوامل توانمندساز و ظرفیت ساز نوعی همافزایی از طریق تعاملات چندگانه بین عوامل تحریککننده، تسهیلکننده، توسعهدهنده و زمینهساز ایجاد شود.
بررسی توجه مصرفکننده به قیمت در تبلیغات آژانس مسافرتی با استفاده از الگوهای ردیابی چشم
صفحه 201-232
https://doi.org/10.22054/tms.2021.60251.2532
محسن نظری، روزا هندیجانی، زینب محمدی، سعیده اسماعیلی
چکیده این پژوهش به منظور ارائه بینشی جدید در مورد چگونگی درک و توجه مصرفکنندگان به قیمتها و مسائل قیمتگذاری گردشگران انجام گرفته است. از الگوهای ردیابی چشم برای توضیح چگونگی فرآیندهای مغزی افراد هنگام مواجه با محرکهای بصری در تبلیغات بستههای گردشگری آژانسهای مسافرتی استفاده خواهد شد. پژوهش با هدف بررسی تأثیر قالب بندیهای تخفیف و مکان نمایش بر میزان توجه افراد به قیمت در محیط فروش شبکههای اجتماعی صورت پذیرفته است. متغیرهای تحقیق زمان اولین خیرهشدگی و تعداد دفعات خیرهشدگی به قیمت و مدت زمان بازدید و تعداد دفعات بازدید از ناحیه مورد توجه میباشند. نتایج حاصل از آزمایش نشان داد که قالببندی تخفیف بر تعداد دفعات خیرهشدگی، مدت زمان بازدید و تعداد دفعات بازدید از قیمت تأثیرگذار بوده، و ارائه تخفیف با قالب نقدی و هدیه توجه بیشتری در مخاطب برانگیخته است. همچنین مکان نمایش قیمت در بالای تصاویر سمت چپ نیز بیشتر مورد توجه قرار گرفته است.
راهکارهای توسعه ظرفیتهای گردشگری پایدار روستایی در شهرستان خرمآباد
صفحه 233-256
https://doi.org/10.22054/tms.2021.28262.1809
رضا موحدی، فاطمه سپهوند، مهدی رحیمیان
چکیده این پژوهش با بهرهگیری از پارادایم کیفی و نظریه مفهوم سازی بنیادی با استفاده از الگوی گیلزر و اشترواس(1967) به مطالعه راهکارهای توسعه ظرفیتهای گردشگری پایدار روستایی در روستاهای شهرستان خرمآباد پرداخته است.
جامعه موردمطالعه، از بین کارشناسان سازمان گردشگری، میراث فرهنگی و صنایعدستی، اساتید و دانشجویانی که درزمینهٔ گردشگری فعالیت داشتهاند، انتخابشدهاند و روش نمونهگیری به شـکل هدفمندگلولهبرفـی انجام شـد. ابتدا منابع موجود ظرفیتهای گردشگری موجود بالقوه و بالفعل در روستاهای شهرستان خرمآباد در بخشهای مختلف صنایعدستی، طبیعتگردی، اماکن تاریخی و مذهبی مورد شناسایی قرار گرفت و در ادامه با استفاده از مصاحبه نیمساختارمند به بررسی راهکارهای توسعه این صنعت پرداختهشده است. نتایج نشان داد "استفاده از امکانات بالقوه سنتی روستاها"، "برنامههای آموزشی" و "مشارکت مردم محلی"، "مدیریت و برنامهریزی"، "قانونگذاری و سیاستگذاری"، "حمایت از صنایعدستی" و نیز توجه به "تبلیغات" میتواند در راستای توسعه گردشگری روستایی این شهرستان مؤثر واقع گردد.
الگوی توسعه گردشگری ورزشی پایدار با رویکرد ورزشهای روستایی و بازیهای بومی و محلی
صفحه 257-291
https://doi.org/10.22054/tms.2021.60102.2533
رضا موسوی، مریم امیدی نجف آبادی، مهدی میردامادی، سیدجمال فرج الله حسینی
چکیده با توجه به اهمیت پایداری در فعالیتهای گردشگری، پژوهش حاضر با هدف دستیابی به الگوی توسعه گردشگری ورزشی پایدار با رویکرد ورزشهای روستایی و بازیهای بومی و محلی در استان مازندران انجام پذیرفته است. این مطالعه از نوع پژوهشهای کیفی بوده که با استفاده از نظریه دادهبنیاد و مصاحبه با خبرگان انجام شده است. تحلیل دادهها در طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام پذیرفت و به ظهور 354 کد باز، 66 مفهوم در قالب 11 مقوله اصلی منجر گردید. نتایج نشان داد که وجود جاذبههای گردشگری ورزشی به عنوان شرایط علی موجب ضرورت یافتن توسعه گردشگری ورزشی پایدار با رویکرد ورزشهای روستایی و بازیهای بومی گردیده است که در صورت بهکارگیری راهبردهای سیاستگذاری، مدیریت و برنامهریزی، و بازاریابی در بستر مناسبی از زیرساختها و با توجه به مشارکت دینی و اجتماعی و ملاحظات مالی و حمایتی میتواند منجر به ظهور پیامدهای پایداری معیشت جوامع محلی گردد.
شناسایی عوامل موثر بر ادراک گردشگران روستایی از ریسک مخاطرات محیطی و تاثیر آن بر رفتار سفر گردشگر (مطالعه موردی: روستاهای بخش طرقبه، شهرستان بینالود)
صفحه 293-318
https://doi.org/10.22054/tms.2021.58317.2481
عطیه گروسی، طاهره صادقلو
چکیده ادراک خطر را می توان اولین و موثرترین گام برای هدایت مطلوب وموفقیت فرایند مدیریت ریسک به شمار آورد. امروزه گردشگری به عنوان یکی از کارکردهای جدید فضاهای روستایی، با مخاطرات و تهدیدات بسیاری برای گردشگران همراه است که ادارک این مخاطرات میتواند نقش قابل توجهی در تصمیم سفر، آمادگی و واکنش آنها در مواجهه با این مخاطرات ایفا کند. بر این اساس مقاله حاضر، به بررسی عوامل موثر بر ادراک ریسک و تاثیر آن بر تصمیم گردشگر به روش پدیدارشناسی هوسرل پرداخته. نتایج نشان میدهد بیشترین مخاطرات احتمالی درک شده توسط گردشگران در بعد مخاطرات انسانی خطر تصادفات جاده ای و در بعد طبیعی سیلاب است. گردشگران نمونه در ادراک خطر مقصدهای گردشگری عوامل عینی نظیر تجربه و مشاهدات را موثرتر از عوامل ذهنی دانسته اند و بعد از ادراک خطر دو رفتار اجتناب از سفر یا رویارویی با مخاطره به صورت برابر در نمونه ها انتخاب شده است.
تحلیل نقش توسعه گردشگری خلاق شهری در افزایش مشارکت اجتماعی شهروندان
صفحه 319-355
https://doi.org/10.22054/tms.2021.52524.2321
مهدی مسیبیان ریزی، سمانه مسیبی
چکیده مهمترین هدف تحقیق حاضر بررسی نقش گردشگری خلاق در افزایش میزان مشارکت اجتماعی شهروندان در محله دردشت شهر اصفهان بوده است.جهت تجزیه و تحلیل دادهها از روش کمی و آزمونهای آماری در نرمافزار SPSSو معادلات ساختاری در نرم افزار PLS استفاده شد.نتایج حاصله از نظر تأثیرگذاری گردشگری خلاق در افزایش میزان مشارکت اجتماعی اهالی محله دردشت نشان داد که ، شاخص ابتکار عمل و نوآوری با میزان بتای 188/0-، انعطافپذیری و پذیرش با میزان بتای 214/0-، رهبری و مدیریت با میزان بتای 022/0، ریسکپذیری و میزان بتای 154/0- و سرمایه اجتماعی با میزان بتای 431/0 تأثیرات متفاوتی در زمینه افزایش مشارکت شهروندان در زمینه-های مشارکت مالی، مشارکت ذهنی_معنوی، مشارکت فیزیکی، مشارکت سیاسی و مشارکت ابزاری در سطح محله دردشت اصفهان با توسعه گردشگری خلاق شهری داشتهاند.
بازاریابی گردشگری: تکنیک، پارادایم یا رویکرد( با نگاهی انطباقی بر سایر مفاهیم بازاریابی)
صفحه 357-388
https://doi.org/10.22054/tms.2021.59232.2511
مریم ساریخانی خرمی، میثم شفیعی، بهمن حاجی پور، مرتضی سلطانی
چکیده هدف این مقاله بررسی و تبیین جایگاه بازاریابی گردشگری در مقایسه با سایر مفاهیم بازاریابی براساس مفاهیم"رویکرد"، "تکنیک" و "پارادایم" است. بدین منظور با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و روش فراترکیب ، مفاهیم بازاریابی استخراج شد. بهمنظور پالایش این مفاهیم و اطمینان از اعتبار اطلاعات بهدستآمده، پرسشنامه ای برای اساتید حوزه بازاریابی در داخل و خارج از کشور ارسال شد. با استفاده از ازمون توزیع دو جمله ای داده های حاصل از جمع آوری این پرسشنامه ها مورد بررسی قرار گرفت . برای دسته بندی مفاهیم بر اساس سطوح روش شناسی، دلفی در میان 26 نفر از اساتید دانشگاه (داخل و خارج از کشور) در حوزه بازاریابی اجرا شد. درنهایت با استفاده از تجزیه و تحلیل داده ها با آزمونهای t تک نمونه ای و کلمگروف اسمیرونف و تکنیک تاپسیس مفاهیم براساس سطوح روش شناسی دسته بندی و جایگاه بازاریابی گردشگری دربین سایر مفاهیم بازاریابی مشخص شد
