شناسایی و ارزیابی پیش ژئوسایت های استان زنجان و ارزیابی تاثیر آن بر توسعه گردشگری پایدار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت‌علمی، گروه ژئومورفولوژی، دانشگاه تهران، تهران

2 دانشجوی دکتری، ژئومورفولوژی، دانشگاه تهران، تهران.

3 کارشناس ارشد، مدیریت گردشگری، دانشگاه مازندران، مازندران

4 کارشناس ارشد، هواشناسی کاربردی، دانشگاه پیام نور، سقز.

چکیده

در پژوهش حاضر، ظرفیت­هایژئوتوریسمی استان زنجان باتأکید بر توسعه پایدار گردشگری مورد ارزیابی قرار گرفته شده است. روند کلی پژوهش حاضر به این صورت است که ابتدا پیش ژئوسایت­های منطقه مورد­مطالعه شناسایی شده است، سپس با استفاده از دو روش زوروس و کوبالیکوا به ارزیابی ژئوسایت­های منطقه پرداخته شده است. پس از ارزیابی پیش ژئوسایت­ها، تأثیر این پیش ژئوسایت­ها بر توسعه گردشگری پایدار منطقه مورد بررسی قرارگرفته شده است. برای این منظور از 200 پرسشنامه استفاده شده است. نتایج حاصل از ارزیابی‌ها بیانگر این است که غار کتله خور و کوه­های رنگی آلاداغ لار در هر دو روش دارای بالاترین ارزش است. بعد از ارزیابی پیش ژئوسایت­ها به ارزیابی تأثیر این پیش ژئوسایت­ها بر وضعیت اقتصادی، اجتماعی و زیست­محیطی منطقه پرداخته شده است. در بین آثار مذکور بهبود وضعیت کمی و کیفی صنایع‌دستی، افزایش تعامل اجتماعی و بهبود وضعیت معابر بالاترین جایگاه را داشته­اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Identification and evaluation of Pre-geosites of Zanjan province and its impact on sustainable tourism development

نویسندگان [English]

  • Mehran Maghsoudi 1
  • hamid ganjaeian 2
  • Elmira Safdari 3
  • Milad Abdolmalki 4
1 Tehran University
2 Tehran University
3 Mazandaran University
4 Payame Noor University
چکیده [English]

In the present study geotourism potentials of Zanjan province have been evaluated with emphasis on sustainable tourism development. The general trend of the present study is first to identify the pre-geosites of the study area, then to evaluate the geosites of the study area using Zouros and Kubalikova methods. After evaluating the pre-geosites, the impact of these pre-geosites on the development of sustainable tourism in the region has been investigated. For this purpose, 200 questionnaires have been used. The results of the evaluations indicate that Katale Khor Cave and Aladaghlar colored mountains have the highest value in both methods. After evaluating the pre-geosites, the impact of them on the economic, social and environmental status of the region is discussed. Among the effects mentioned earlier, improving the quality and quantity of handicrafts, increasing social interaction and improving the status of passages were the highest

کلیدواژه‌ها [English]

  • Geotourism
  • Zanjan province
  • Sustainable Development
زندمقدم، محمدرضا (1388)، بررسی توانمندی­های دشت کویر به‌عنوان ژئوپارک ایران مرکزی و نقش آن در توسعه پایدار استان سمنان، فصلنامه جغرافیایی آمایش محیط، ۶ (۱۶)، ۲۰-۱
صالحی، صادق؛ افلاکی، زینب؛ موسی­زاده، حسین؛ زنگی­آبادی، زینب (1395)، ارزیابی ژئوسایت­های گردشگری با روش فاسیلوس و زوروس (مطالعه موردی: بخش چهاردانگه شهرستان ساری)، فصلنامه پژوهش­های روستایی، ۷ (۲)، ۳۱۴-۳۰۳
صیدایی، سید اسکندر؛ رستمی، شهین (­1391­)، سنجش تأثیرات اقتصادی و اجتماعی-فرهنگی توسعه گردشگری نمونه موردی: شهر کرمانشاه، مجله برنامه­ریزی فضایی، ۲ (۳)، ۱۱۰-۹۵
ضرابی، اصغر؛ اسلامی پریخانی، صدیقه (­1390­)، سنجش تأثیرات اقتصادی، اجتماعی-فرهنگی و زیست‌محیطی توسعه گردشگری (مطالعه موردی: شهرستان مشگین­شهر)، پژوهش­های جغرافیای انسانی، ۴۳ (۷۵)، 52-37
علایی­طالقانی، محمود (1383)، ژئومورفوفوژی ایران، انتشارات قومس، چاپ سوم، تعداد صفحات 388
فنی، زهره؛ علیزاده طولی، محمد؛ زحمتکش، زینب (1393)، تأثیرات گردشگری بر توسعه پایدار شهری از نظر ساکنان (مطالعه موردی: جزیره قشم)، فصلنامه علمی_پژوهشی مطالعات مدیریت گردشگری، ۹ (۲۸)، 72-39
مختاری، داود؛ کرمی، فریبا؛ بیاتی خطیبی، مریم (1390)، شناسایی اشکال مورفوژنتیک فعال در گردنه پیام با هدف برنامه­ریزی ژئوتوریسم، فصلنامه تحقیقات جغرافیایی، ۲۶ (۴)، ۹۲-۶۷
مقصودی، مهران؛ علیزاده، محمد؛ شریفی، انور؛ حسینی پور، سمیرا (1393)، ارزیابی کمی ژئوسایت­های منطقه تخت سلیمان با استفاده از روش فاسیلاس و همکاران با تأکید بر توسعه توریسم، مجله پژوهش­های ژئوموفولوژی کمی، ۳ (۳)، ۳۷-۲۲
Bojdoso, Z. David, L. Weber, Z. & Tenk, A. (2015). Heritage as an alternative driver for sustainable development and economic recovery in South East Europe; Utilization of geoheritage in tourism development. Social and Behavioral Sciences, 188, 316–24.
Brilha,J, (2009): Geological heritage and European geoparks in Portgal, Proceedings of the VIII uropean Geoparks Conference, Idanha-a-Nova, 14-16 September, Portugul.
Bruno, D. E & Perrotta, P (2010): A Geotouristic Proposal for Amendolara Territory (Northern Ionic Sector of Calabria, Italy); Geoheritag, V 4, Issue 4, 139-151.
Butler, R. W, (2000): Ecotourism-Has it Achieved Majority or Has the Bubble Burst, Keynote Address, Pacific Rim Tourism, Rotor, New Zealand.
Dóniz-Páez, J. Becerra-Ramírez, R. González-Cárdenas, E. Guillén-Martín, C. & Escobar-Lahoz, E. (2011). Geomorphosites and geotourism in volcanic landscapes: the example of La Corona del Lajial cinder cone (El Hierro, Canary Islands, Spain). Geo Journal of Tourism and Geosites, 2(8), 185-97.
Kim, Kyungmi. (2002). The Effects Of Tourism Impact Upon Quality Of Life Resident in the Community. ProQuest Dissertations and Theses, Published by: Polytechnic Institute and State University, Virginia. Available online in: http:// scholar.lib. vt. edu/ theses/ available/etd-12062002-123337/unrestricted/Title_and_Text.pdf
Kubalíkova, L. Kirchner, K (2016). Geosite and Geomorphosite Assessment as a Tool for Geoconservation and Geotourism Purposes: a Case Study from Vizovická vrchovina Highland (Eastern Part of the Czech Republic), Geoheritage, 8,5–14.
Monavari, S. M. and Feraidoni, A, (2008): Kakarza regional talent identification for evaluation of ecological tourism with the help of GIS, the fourth national conference of environmental strategies and improve them, pp: 27- 31.
Pereira,D., G.,Dias., (2008). Master's course on Geological Heritage and Geoconservation. European Geologist.
Thomas, R., Pigoozi, B., and Sambrook, R. 2005. Tourist carrying capacity Measures: crowding syndrome in the Caribbean, the professional Geographer, 57: 1.
Vujicic, M & Vasiljevic, D & Markovic, S & Hose, T & Lukic, T & Hadzic, O & Janievic, S (2011): Preliminary Geosites Assessment Model (GAM) and Its Application on Fruska Gora Mountain, Potential Geotourism Detinarion of Serbia; Acta Geographica Slovenica, V 51.2, 361–377.
Zouros, N (2007). Geomorfosite assessment and management in procted areas of Greece. Case study of the Lesvos is land costal geomorphosites. Geographica Helvetica, 62(3), 169-80.