بررسی نگرش ساکنان شهر بندرعباس نسبت به تاثیرات گردشگری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

استادیار علوم اجتماعی دانشگاه هرمزگان

چکیده

صنعت گردشگری ،امروزه بعنوان یکی از بخشهای مهم در کشورهای توسعه یافته و درحال توسعه در نظرگرفته می شود.هدف این تحقیق بررسی نگرش ساکنان شهر بندر عباس نسبت به تاثیرات گردشگری می باشد. برای بررسی سنجش تاثیرات گردشگری از مدل Ap and Crompton(1998) استفاده شده است که تاثیرات گردشگری را از چهار جنبه اقتصادی،فرهنگی،اجتماعی و محیطی مورد مطالعه قرار می دهد. برای انجام این تحقیق از روش پیمایش استفاده شده و 390 نفر از شهروندان بندر عباس به صورت نمونه گیری خوشه ای وتصادفی انتخاب شده و سوالات و گویه های مربوطه را پاسخ داده اند.علاوه بر این در این تحقیق ویژگیهای اقتصادی- اجتماعی پاسخگویان و رابطه آنها با تاثیرات گردشگری مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج تحقیق نشان داد که قوی ترین جنبه تاثیر گردشگری از نظر پاسخگویان،جنبه اقتصادی با میانگین M=3.87 و بعد از آن جنبه فرهنگی با میانگین M=3.61 در مرتبه دوم اهمیت قرار دارد. در واقع این دو جنبه بعنوان اثرات مثبت گردشگری در نظر گرفته شده اند. از سوی دیگر،میانگین تاثیرات منفی بیشتر مربوط به اثر اجتماعی با میانگینM=3.38 و سپس جنبه محیطی با میانگین M=3.31 بر اساس نظر مخاطبین می باشد.
همچنین یافته های تحقیق نشان دادند که مردان نگرش منفی اجتماعی بیشتری نسبت به زنان در رابطه با تاثیر گردشگری دارند وهمچنین ادراک محیطی آنها مثبت تر از زنان می باشد.علاوه بر این،یافته های تحقیق روابط معناداری با وضعیت شغلی،وضعیت تاهل ودرآمد پاسخگویان با نگرش آنها نسبت به گردشگری نشان نداد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Residents’ Attitude towards the Impact of Tourism in Bandar Abbas

نویسندگان [English]

  • Hedayat Allah Nikkhah
  • Mostafa Zahirinia
چکیده [English]

The tourism industry has become an important sector for both developed and developing countries, including Iran. This study attempts to identify the perceived impacts of tourism by residents in  Bandar Abbas, located on the south of Iran. The impact of tourism was measured by the Ap and Crompton's model (1998) in which, four aspects are categorized for tourism impacts; economic, cultural, social and environmental.Based on a survey of 390 local residents, tourism impacts were assessed by a 33-item tourism impact scale. According to the mean measures, the most strong perceptions toward tourism effects are associated with economic (M=3.78), and the second one is cultural aspect (M=3.61). In fact, these two aspects are considered as positive effects of tourism. On the other hand, the mean score of negative impacts was higher on social (M=3.38) and environmental (M=3.33) aspects in terms of the perceived impacts of tourism. The study also revealed that men have more negative social perception and positive environmental perception compare to women. The findings also showed that there is no relationship between marital status, job status and monthly income with tourism perception.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Residents’ perception
  • tourism impacts
  • socio-demographics factors
  • Bandar abbas

الوانی، مهدی ودهدشتیشاهرخ، زهره(1373).اصولو مبانیجهانگردیمعاونتاقتصادیوبرنامهریزیبنیاد مستضعفانوجانبازانانقلاباسلامی.

ریچارد شارپلی، جولیا (1380). گردشگری روستایی. ترجمه رحمت الله منشی زاده و فاطمه نصیری. نشر منشی.

رضوانی، محمدرضا(1387). توسعهگردشگری روستاییبارویکردگردشگریپایدار. تهران: انتشاراتدانشگاه  تهران

سراسکانرود،محمد اکبرپور،رحیمی محسن ومحمدی فاضل(1390). سنجش تاثیرات گسترش گردشگری برابعاد توسعه پایدار مطالعه موردی:شهرستان هشترود.فصلنامه برنامه ریزی منطقه ای،سال اول، شماره سوم

سجادی اشرف و احمدی فاطمه (1392). ارزیابی اثرات گردشگری روستایی شهرستان فومن از دیدگاه جامعه روستایی. فصلنامه علمی  پژوهشی مطالعات مدیریت گردشگری سال هشتم  شماره23

خانی، فضیله و قاسمی وسمه جانی، ابوطالب وقنبری نسب،علی (1388). بررسی اثرات گردشگری ساحلی با تکیه بر نظرسنجی از خانوارهای روستایی(مطالعه ی موردی: روستای چمخاله، شهرستان لنگرود). فصلنامه علمی پژوهشی جغرافیای انسانی سال اول، شماره چهارم.

فیروزجایی، ناصر علیقلی زاده و قدمی مصطفی و رمضان زاد لسبوئی، مهدی(1389). نگرش و گرایش جامعه میزبان به توسعه گردشگری در نواحی روستایی نمونه مورد مطالعه: دهستان گلیجان، شهرستان تنکابن. پژوهش های جغرافیای انسانی، شماره 71

فیروزجایی ،ناصر علیقلی زاده  و رمضان زاد لسبوئی، مهدی و اسمعیلی ، مجید(1393). سنجش نگرش و گرایش جامعه میزبان به توسعه گردشگری در نواحی روستایی مناطق بیابانی و کویری (مطالعه موردی: نواحی روستایی شهرستان خور و بیابانک). مطالعات جغرافیایی مناطق خشک، سال پنجم، شماره هجدهم

قدمی مصطفی ، فیروزجایی ناصر علیقلی زاده و رمضان زاده لسبویی مهدی(1389). بررسی نقش گردشگری در تغییرات کیفیت زندگی مقصد(نمونه مورد مطالعه: دهستان کلارآباد، شهرستان تنکابن، مازندران) مجله مطالعات اجتماعی ایران، شماره11

لس لومسدن(1380). بازاریابی گردشگری. مترجم:محمدابراهیم گوهریان - دفتر پژوهشهای فرهنگی.  چاپ اول. سال 1380 

یوسفیپور، غلامرضا(1379).نقشصنعتگردشگریدرتوسعهاقتصادیایرانوراههایگسترشآن.پایان نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه امام صادق(ع).

 

Akis, S., N. Peristianis, and J. Warner (1996). Residents’ Attitudes to Tourism Development: The Case of Cyprus. Tourism Management 17:481–494.

 

Allen, L. R., P. T. Long, R. R. Perdue, and S. Kieselbach (1988). The Impact of Tourism Development on Resident’s Perception of Community Life. Journal of Travel Research 27(l): 16-21.

 

Allen, L. R., Hafer, H. R., Long, P. T., & Perdue, R. R. (1993). Rural residents’ attitude toward recreation and tourism development. Journal of Travel Research, 31, 27-33.

 

Ap, J. (1992). Residents’ Perception on Tourism Impacts. Annals of Tourism Research 19(4), 665-690.

 

Ap, J., and J. L. Crompton (1998). Developing and Testing a Tourism Impact Scale. Journal of Travel Research 37(2):120–130.

 

Belisle, F. J., and D. R. Hoy (1980). The Perceived Impact of Tourism by Residents: A Case Study in Santa Marta, Columbia. Annals of Tourism Research 7:83-101.

 

Brayley, R. & Var, T. (1990). Canadian Perception of Tourism’s Influences on Economic and Social Conditions. Annals of Tourism Research 16(4), 578-582

 

Burns, P. and Holden, A. (1995). Tourism: A New Perspective, Prentice Hall (London and New York).

 

Butler, R. W. (1980). The Concept of a Tourist Area Cycle of Evolution: Implications for Management of Resources. In: S. Williams (Ed.), Tourism: Critical Concepts in the Social Sciences, Volume 3: Tourism, Development and Sustainability. London: Rutledge, pp. 143-152

 

Blank, U. (1989). The Community Tourism Industry Imperative; The Necessity. The Opportunities, Its Potential. Venture Publishing. State College. PA.

 

Brunt, Paul and Courtney, 1999, Host Perceptions of Socio-cultural Impacts; Annals of Tourism Research; Vol.26; No.3

 

Chen, J. S. (2001). Assessing and Visualizing Tourism Impacts from Urban Residents’ Perspective. Journal of Hospitality and Tourism Research 25(3), 235-250.

 

Chiun Lo, May, Azlan Mohamad, Abang, Songan Peter and Yeo Alvin W.(2012). Rural Tourism Positioning Strategy: A Community Perspective. International Conference on Economics Marketing and Management, Singapore

 

De Kadt, E. (1979). Tourism passport to development?: Perspectives on the social and cultural effects of tourism in developing countries. New York/London: Oxford University Press.

 

Dillman, D. (2000). Mail and Internet surveys: The tailoreddesign method. (2nd ed). New York: John Wiley & Sons.

 

Dogan, H. (1989). Forms of adjustment: Socio-cultural impacts of tourism. Annals of Tourism Research. 16(2): 216-236.

 

Gursoy, D., Jurowski, C., & Uysal, M. (2002). Resident attitudes: a structural modeling approach. Annals of Tourism Research, 29, 79-105.

 

Gursoy D and Rutherford D (2004). Host attitudes toward tourism. An improved structural model. Annals of Tourism Research 31(3): 495–516

 

Haralambopoulos, N. & Pizam, A. (1996). Perceived Impact of Tourism: the Case of Samos. Annals of Tourism Research 23(3), 503-526

 

Hernandez, S. A., Cohen, J., & Garcia, H. L. (1996). Residents’ attitudes towards and instant resort enclave. Annals of Tourism Research, 23(4), 755–779.

 

Husbands, W. 1989. Social status and perception of tourism in Zambia. Annals of Tourism Research. 16: 237-253

 

Johnson, J. D., Snepenger, D. J & Akis, S. (1994). Residents’ Perceptions of Tourism Development. Annals of Tourism Research 21(3), 629-642

 

Jurowski, C., Uysal, M. & Williams, D. R., (1997). A Theoretical Analysis of Host Community Resident Reactions to Tourism. Journal of Tourism Research. 36 (2), 3-11.

 

Jurowski C and Gursoy D (2004). Distance effects on residents’ attitudes toward tourism. Annals of Tourism Research 31(2): 296–312.

 

Kim, (2002). The effects of tourism impacts upon quality of life of residents in the community, Dissertation submitted to the faculty of the Virginia polytechnic Instituted and State University in partial fulfillment of the requirements for there degree of doctor of philosophy.

 

King, B., Pizam, A. & Milman, A. (1993). Social Impacts of Tourism: Host Perceptions. Annals of Tourism Research 20(4), 650-665.

 

Lepp, A. (2007). Residents’ attitudes towards tourism in Bigodi village, Uganda.Tourism Management, 28, 876e885.

 

Liu, J., & Var, T. (1986). Residential attitudes toward tourism impact in Hawaii. Annals of Tourism Research, 13(2), 193–214

 

Liu, J. C., Sheldon, P. J., & Var, T. (1987). Resident perception of the environmental impacts of tourism. Annals of Tourism Research, 14, 17-37.

 

Long, P., Perdue, R. and Allen, L. (1990). Rural resident tourism perceptions and attitudes by community level of tourism. Journal of Travel Research, Vol. 28 No. 3, pp. 3-9.

 

Nunkoo, R. & Ramkissoon, H. (2010). Small Island Urban Tourism: A Residents’ Perception. Current Issue in Tourism 13(1), 37-60.

 

Madrigal, R. (1995). Residents’ Perceptions and the Role of Government. Annals of Tourism Research 22:86–102.

 

Mason, P.; Cheyne, C. (2000). Residents’ attitude to proposed tourism development. Annals of Tourism Research. 27: 391-411.

 

McCool, S. F., and S. R. Martin (1994). Community Attachment and Attitudes toward Tourism Development. Journal of Travel Research 32(3):29–34

 

Milman, A., and A. Pizam (1988). Social Impacts of Tourism on Central Florida. Annals of Tourism Research 15:191-204

 

Pizam, A. (1978). Tourist Impacts: The Social Costs to the Destination Community as Perceived by its Residents. Journal of Travel Research 16(4):8-12.

 

Ross, G. (1992). Resident Perceptions of the Impact of Tourism on an Australian City. Journal of Travel Research 30(3):13–17.

 

Sharma, B., & P. Dyer. (2009). Residents' involvement in tourism and their perceptions of tourism impacts.Benchmarking: An International Journal 16(3):351-371

 

Sharpley, Richard (2000). “Tourism and Sustainable Development: Exploring the Theoretical Divide.” Journal of Sustainable Tourism, 8 (10): 1-19.

 

 Tatoglu Ekrem, Erdal Fuat, Özgur Huseyin, Azakli Sedat(2002).  Resident perception of the impact of tourism in a Turkish resort town. International Journal of Hospitality & Tourism Administration; 3(3):79-100.

Tosun, C. (2002). Host perceptions of impacts: a comparative tourism study. Annals of Tourism Research, 29, 231-253.

 

Turker , Nuray and Özturk ,Sevgi (2013). Perceptıons of Resıdents Towards The Impacts of Tourısm in the Küre Mountaıns Natıonal Park, Turkey. International Journal of Business and Social Science, Vol. 4 No. 2

 

Tsartas,Paris(1992). Socioeconomic impacts of tourism on two Greek isles   Annals of Tourism Research. Vol. (19).

 

Yoon, Y., Gursoy, D., & Chen, J. S. (2001). Validating a tourism development theory with structural equation modeling. Tourism Management, 22(4), 363e372.

 

 Var, T., Kendall, K. W. and Tarakcioglu, E. (1985). Resident attitudes towards tourists in a Turkish resort town.  Annals of Tourism Research, 12 (4): 652-658